A Study of Jami’s Intellectual Themes in The Field of Mystical Ethics in Haft Awrang

Authors
Abd-al-Rahman Divasalar
Ahmad Ghanipour Malekshah
Morteza Mohseni
Mazandaran University
10.52547/jpll.30.93.147
Abstract
Mystical ethics is a set of epistemological models that their results and functions are manifestations of God’s attributes in the mystic and their aim is perfecting and bringing man from the lowest level of his existence to the highest level of perfection. This can be achieved through following the path of God and dwelling in spiritual homes and by abstaining from vices and adornment with virtues and through austerity and effort. Attention to this rich and prolific spiritual concept is very prominent in Jami’s Masnavi of Haft Awrang. Based on a descriptive-analytical method the aim of this study is first to define mystical ethics and then to extract and express some of the themes of mystical ethics in the Masnavi of Haft Awrang, which are proposed in three areas of “Man’s relationship with God”, “Man’s relationship with himself” and “Man’s relationship with other men” and within five domains of “ideological-epistemological”, “emotional-affective”, “voluntary”, “action” and “speech”. By studying this Masnavi, we find that Jami tried to encourage his audience to observe mystical ethics based on serving God. Thus, the themes used in this Masnavi mainly revolve around the area of man’s relationship with God.
Keywords
Mystical Ethics
Three Areas of Mystical Ethics
Different Domains of Human Existence
Haft Awrang
Jami
قرآن کریم.
قرآن کریم.
اسلامی‌ندوشن، محمدعلی (1349) جام جهان‌بین. تهران: ابن‌سینا.
اسلامی‌ندوشن، محمدعلی (1349) جام جهان‌بین. تهران: ابن‌سینا.
‌افصح‌زاد، اعلاخان (1378) نقد و بررسی آثار و شرح احوال جامی. تهران: میراث مکتوب.
‌افصح‌زاد، اعلاخان (1378) نقد و بررسی آثار و شرح احوال جامی. تهران: میراث مکتوب.
امین، سیده نصرت‌ (1361) مخزن‌العرفان در تفسیر قرآن. جلد 15. تهران: نهضت زنان مسلمان.
امین، سیده نصرت‌ (1361) مخزن‌العرفان در تفسیر قرآن. جلد 15. تهران: نهضت زنان مسلمان.
انصاری، خواجه عبدالله (1368) صد میدان. به‌اهتمام قاسم انصاری. جلد 4. تهران: طهوری.
انصاری، خواجه عبدالله (1368) صد میدان. به‌اهتمام قاسم انصاری. جلد 4. تهران: طهوری.
برگسن، هانری (1358) دو سرچشمة اخلاق و دین. ترجمة حسن حبیبی. تهران: شرکت سهامی انتشار.
برگسن، هانری (1358) دو سرچشمة اخلاق و دین. ترجمة حسن حبیبی. تهران: شرکت سهامی انتشار.
‌جامی، عبدالرحمن (بی‌تا) اشعّه اللمعات [به‌انضمام چند رسالة دیگر]. به‌اهتمام حامد ربّانی. تهران: گنجینه.
‌جامی، عبدالرحمن (بی‌تا) اشعّه اللمعات [به‌انضمام چند رسالة دیگر]. به‌اهتمام حامد ربّانی. تهران: گنجینه.
‌‌جامی، عبدالرحمن (1341) دیوان کامل. ویراستة هاشم رضی. تهران: پیروز.
‌‌جامی، عبدالرحمن (1341) دیوان کامل. ویراستة هاشم رضی. تهران: پیروز.
‌جامی، عبدالرحمن (1360) سه رساله در تصوّف (لوامع، لوایح و شرح رباعیات). با مقدمة ایرج افشار. تهران: کتابخانة منوچهری.
‌جامی، عبدالرحمن (1360) سه رساله در تصوّف (لوامع، لوایح و شرح رباعیات). با مقدمة ایرج افشار. تهران: کتابخانة منوچهری.
‌‌جامی، عبدالرحمن ‌(1385) مثنوی هفت‌اورنگ. تصحیح و مقدمة مرتضی مدرس گیلانی. تهران‌: اهورا.
‌‌جامی، عبدالرحمن ‌(1385) مثنوی هفت‌اورنگ. تصحیح و مقدمة مرتضی مدرس گیلانی. تهران‌: اهورا.
جامی، نورالدین عبدالرحمن (1373) لوایح. تهران: اساطیر.
جامی، نورالدین عبدالرحمن (1373) لوایح. تهران: اساطیر.
جعفری، محمدتقی (1354) اخلاق و مذهب. قم: تشیع.
جعفری، محمدتقی (1354) اخلاق و مذهب. قم: تشیع.
‌حافظ، شمس‌الدین محمد (1370) دیوان حافظ. تصحیح علامه محمد قزوینی. تهران: پیام محراب.
‌حافظ، شمس‌الدین محمد (1370) دیوان حافظ. تصحیح علامه محمد قزوینی. تهران: پیام محراب.
خمینی، روح‌اللّه (1382) چهل حدیث (اربعین حدیث). تهران: مؤسسة تنظیم و نشر آثار امام‌خمینی.(ره)
خمینی، روح‌اللّه (1382) چهل حدیث (اربعین حدیث). تهران: مؤسسة تنظیم و نشر آثار امام‌خمینی.(ره)
رضامنش، رؤیا، و علی‌اشرف امامی (1396) «بررسی سیروسلوک هشت‌گانة طریقة نقشبندیه در هفت‌اورنگ جامی». عرفانیات در ادب فارسی. سال نهم. شمارة 33: 86-122.
رضامنش، رؤیا، و علی‌اشرف امامی (1396) «بررسی سیروسلوک هشت‌گانة طریقة نقشبندیه در هفت‌اورنگ جامی». عرفانیات در ادب فارسی. سال نهم. شمارة 33: 86-122.
رودگر، محمدجواد (1396) «ماهیت و مؤلفه‌های اخلاق عرفانی». حکمت اسلامی. سال چهارم. شمارة 4: 177-202.
رودگر، محمدجواد (1396) «ماهیت و مؤلفه‌های اخلاق عرفانی». حکمت اسلامی. سال چهارم. شمارة 4: 177-202.
سجادی، سیدجعفر (1379) فرهنگ اصطلاحات و تعبیرات عرفانی. چاپ پنجم. تهران: طهوری.
سجادی، سیدجعفر (1379) فرهنگ اصطلاحات و تعبیرات عرفانی. چاپ پنجم. تهران: طهوری.
عطار نیشابوری، فریدالدین (1390) تذکرةالاولیاء. تصحیح محمد استعلامی. چاپ بیست‌ودوم. تهران: زوار.
عطار نیشابوری، فریدالدین (1390) تذکرةالاولیاء. تصحیح محمد استعلامی. چاپ بیست‌ودوم. تهران: زوار.
علوی‌مقدم، سیدمحمد (1369) «جلوه‌های عرفان در شعر جامی». کیهان اندیشه. شمارة 34: 168-177.
علوی‌مقدم، سیدمحمد (1369) «جلوه‌های عرفان در شعر جامی». کیهان اندیشه. شمارة 34: 168-177.
فنایی اشکوری، محمد‌ (1392) «نظریة عرفانی اخلاق». پژوهشنامة اخلاق. سال ششم. شمارة 21: 77-96.
فنایی اشکوری، محمد‌ (1392) «نظریة عرفانی اخلاق». پژوهشنامة اخلاق. سال ششم. شمارة 21: 77-96.
قشیری‌‌، ابوالقاسم عبدالکریم‌بن‌هوازن ( 1388) رسالة قشیریه. ترجمة ابوعلی حسن‌بن‌احمد عثمانی. تصحیح بدیع‌الزمان فروزانفر. چاپ دوم. تهران: زوار.
قشیری‌‌، ابوالقاسم عبدالکریم‌بن‌هوازن ( 1388) رسالة قشیریه. ترجمة ابوعلی حسن‌بن‌احمد عثمانی. تصحیح بدیع‌الزمان فروزانفر. چاپ دوم. تهران: زوار.
‌کاشانی، عزالدین محمودبن‌علی‌ (1376) مصباح‌الهدایه و مفتاح‌الکفایه. تصحیح جلال‌الدین هُمایی. چاپ پنجم. تهران: هما.
‌کاشانی، عزالدین محمودبن‌علی‌ (1376) مصباح‌الهدایه و مفتاح‌الکفایه. تصحیح جلال‌الدین هُمایی. چاپ پنجم. تهران: هما.
گوهرین، سیدصادق‌ (1376) شرح اصطلاحات تصوف. تهران: زوار.
گوهرین، سیدصادق‌ (1376) شرح اصطلاحات تصوف. تهران: زوار.
محمدی، برات، و مریم حدادخانشان (1398) «بررسی تعالیم اخلاقی و آموزه‌های تربیتی در مثنوی سلسله‌الذهب جامی». قند پارسی. سال دوم. شمارة 2: 134-152.
محمدی، برات، و مریم حدادخانشان (1398) «بررسی تعالیم اخلاقی و آموزه‌های تربیتی در مثنوی سلسله‌الذهب جامی». قند پارسی. سال دوم. شمارة 2: 134-152.
محمودی، مریم (1391) «دیدگاه‌های اخلاقی و تربیتی جامی در مثنوی هفت‌اورنگ». پژوهش‌نامة ادبیات تعلیمی. سال چهارم. شمارة 14: 213-235.
محمودی، مریم (1391) «دیدگاه‌های اخلاقی و تربیتی جامی در مثنوی هفت‌اورنگ». پژوهش‌نامة ادبیات تعلیمی. سال چهارم. شمارة 14: 213-235.
‌مطهری، مرتضی‌ (1362) آشنایی با علوم اسلامی. تهران: صدرا.
‌مطهری، مرتضی‌ (1362) آشنایی با علوم اسلامی. تهران: صدرا.
مولوی، جلال‌الدین محمد (1385) مثنوی معنوی‌. به‌همت رینولد الین نیکلسون‌. تهران‌: طلوع‌.
مولوی، جلال‌الدین محمد (1385) مثنوی معنوی‌. به‌همت رینولد الین نیکلسون‌. تهران‌: طلوع‌.
مهدی‌پور، حسن (1397) اخلاق عرفانی عطار نیشابوری. تهران: نگاه معاصر.
مهدی‌پور، حسن (1397) اخلاق عرفانی عطار نیشابوری. تهران: نگاه معاصر.
‌میبدی، حسین‌بن‌معین‌الدین (1411 ق) دیوان امیر المؤمنین(ع). تحقیق و تصحیح مصطفی زمانی. قم: دار نداء الإسلام للنشر.
‌میبدی، حسین‌بن‌معین‌الدین (1411 ق) دیوان امیر المؤمنین(ع). تحقیق و تصحیح مصطفی زمانی. قم: دار نداء الإسلام للنشر.
نراقی، احمد‌ (بی‌تا) معراج‌السعاده. تهران: جاوید.
نراقی، احمد‌ (بی‌تا) معراج‌السعاده. تهران: جاوید.
The Holy Quran
The Holy Quran
Afsahzad, Alakhan (1992) Criticism and review of Jami's works and description of his life. Tehran: Miras-e Maktoub. [In Persian].
Afsahzad, Alakhan (1992) Criticism and review of Jami's works and description of his life. Tehran: Miras-e Maktoub. [In Persian].
Alavi Moghaddam, Seyyed Mohammad (1991) "Mysticism in Jami's Poetry". Keihan Andisheh. Number 34. Pp: 168-177. [In Persian].
Alavi Moghaddam, Seyyed Mohammad (1991) "Mysticism in Jami's Poetry". Keihan Andisheh. Number 34. Pp: 168-177. [In Persian].
Amin, Seyyedeh Nosrat (1923) Makhzan al-Erfan in Quran's interpretation. Tehran: Nehzat-e Zanan-e Mosalman. [In Persian].
Amin, Seyyedeh Nosrat (1923) Makhzan al-Erfan in Quran's interpretation. Tehran: Nehzat-e Zanan-e Mosalman. [In Persian].
Ansari, Abdullah (1990) Sad Meydan. by Qassim Ansari. Vol. 4th. Tehran. Tahrawi. [In Persian].
Ansari, Abdullah (1990) Sad Meydan. by Qassim Ansari. Vol. 4th. Tehran. Tahrawi. [In Persian].
Attar Neishabouri, Farid al-din (2012) Tazkerah Al-Awlia, edited by Mohammad Istelami. Tehran: Zavvar. [In Persian].
Attar Neishabouri, Farid al-din (2012) Tazkerah Al-Awlia, edited by Mohammad Istelami. Tehran: Zavvar. [In Persian].
Bergson, Henri (1980) the Two sources of morality and religion. translated by Hassan Habibi. Tehran: Shekat-e Sahami-e Enteshar. [In Persian].
Bergson, Henri (1980) the Two sources of morality and religion. translated by Hassan Habibi. Tehran: Shekat-e Sahami-e Enteshar. [In Persian].
Fanai, Ashkouri, Mohammad (2012) "Mystical Theory of Ethics". Research in Islamic Ethic. Number 21. Pp: 77-96. [In Persian].
Fanai, Ashkouri, Mohammad (2012) "Mystical Theory of Ethics". Research in Islamic Ethic. Number 21. Pp: 77-96. [In Persian].
Gowharin, Seyyed Sadegh (1997) Dictionary of Mystical Terms. Tehran: Zavvar. [In Persian].
Gowharin, Seyyed Sadegh (1997) Dictionary of Mystical Terms. Tehran: Zavvar. [In Persian].
Hafiz, Shams al-din Mohammad (1992) Collection of Hafiz's Poems. Edited by Allameh Mohammad Qazvini. Tehran: Payam-e Mehrab. [In Persian].
Hafiz, Shams al-din Mohammad (1992) Collection of Hafiz's Poems. Edited by Allameh Mohammad Qazvini. Tehran: Payam-e Mehrab. [In Persian].
Islami Nodoushan, Mohammad Ali (1970) Jām-e jahānbin. Tehran: Ibn-e Sinā. [In Persian].
Islami Nodoushan, Mohammad Ali (1970) Jām-e jahānbin. Tehran: Ibn-e Sinā. [In Persian].
Jafari, Mohammad Taghi (1976) Ethics and Religion. Qom: Tashayyo'. [In Persian].
Jafari, Mohammad Taghi (1976) Ethics and Religion. Qom: Tashayyo'. [In Persian].
Jafari, Mohammad Taghi (1963) Completed Collection of Poems. edited by Hāshem Razi. Tehran: Pirouz. [In Persian].
Jafari, Mohammad Taghi (1963) Completed Collection of Poems. edited by Hāshem Razi. Tehran: Pirouz. [In Persian].
Jafari, Mohammad Taghi (1980) Haft Awrang. edited and introduced by Mortaza Modarres Gilani. Tehran: Ahourā. [In Persian].
Jafari, Mohammad Taghi (1980) Haft Awrang. edited and introduced by Mortaza Modarres Gilani. Tehran: Ahourā. [In Persian].
Jafari, Mohammad Taghi (1982) Three Treatises on Sufism, by Iraj Afshar, Tehran: Manuchehri Library. [In Persian].
Jafari, Mohammad Taghi (1982) Three Treatises on Sufism, by Iraj Afshar, Tehran: Manuchehri Library. [In Persian].
Jāmi, Abd al- Rahman (n.d) Ashat al-Lomaāt, by Hamed Rabbani. Tehran: Ganjineh. [In Persian].
Jāmi, Abd al- Rahman (n.d) Ashat al-Lomaāt, by Hamed Rabbani. Tehran: Ganjineh. [In Persian].
Jāmi, Abd al-Rahman (1995) Lavāyih, Tehrān: Asātir. [In Persian].
Jāmi, Abd al-Rahman (1995) Lavāyih, Tehrān: Asātir. [In Persian].
Kāshāni, Ezz al-Din (1998) Mesbāh al-Hedāyah & Meftāh al-Kefāyah. edited by Jamal Al-Din Homāyi, Tehran: Homā. [In Persian].
Kāshāni, Ezz al-Din (1998) Mesbāh al-Hedāyah & Meftāh al-Kefāyah. edited by Jamal Al-Din Homāyi, Tehran: Homā. [In Persian].
Khomeini, Rouh-Allāh (2010) Forty Hadith, Tehran: Institute for editing and publishing Imam Khomeini's works. [In Persian].
Khomeini, Rouh-Allāh (2010) Forty Hadith, Tehran: Institute for editing and publishing Imam Khomeini's works. [In Persian].
Mahmoudi, Maryam (2012) "Ethical and educational views of Jāmi in Mathnavi of Haft Awrang". Didactic Literature Review. Number 14. Pp: 213-235. [In Persian].
Mahmoudi, Maryam (2012) "Ethical and educational views of Jāmi in Mathnavi of Haft Awrang". Didactic Literature Review. Number 14. Pp: 213-235. [In Persian].
Mehdipour, Hassan (2017) Attar Neishābouri's mystical ethics. Tehran: Negāh-e Moāser. [In Persian].
Mehdipour, Hassan (2017) Attar Neishābouri's mystical ethics. Tehran: Negāh-e Moāser. [In Persian].
Meibodi, Hossein bin Moin al-Din (1411 A.H.) Amir al-Mu'minin's Poets, by Mustafa Zamani. Qom: Dār al-Nedā al-Islam l-al Nashr. [In Arabic].
Meibodi, Hossein bin Moin al-Din (1411 A.H.) Amir al-Mu'minin's Poets, by Mustafa Zamani. Qom: Dār al-Nedā al-Islam l-al Nashr. [In Arabic].
Mowlavi, Jalāl al-Din Mohammad (2007) Mathani. by Nicholson. Tehran: Tolou. [In Persian].
Mowlavi, Jalāl al-Din Mohammad (2007) Mathani. by Nicholson. Tehran: Tolou. [In Persian].
Mohammadi, Barāt & Haddād Khānshān, Maryam (2018) "Analyzing the moral teachings of Jāmi Selsela-Al-Zahab Masnavi". Qand-e Parsi. Number 2. Pp: 134-152. [In Persian].
Mohammadi, Barāt & Haddād Khānshān, Maryam (2018) "Analyzing the moral teachings of Jāmi Selsela-Al-Zahab Masnavi". Qand-e Parsi. Number 2. Pp: 134-152. [In Persian].
Motahari, Mortaza (1984) Introduction to Islamic Sciences. Tehran: Sadrā.
Motahari, Mortaza (1984) Introduction to Islamic Sciences. Tehran: Sadrā.
Narāghi, Ahmad (n.d) Mirāj al-saādat. Tehran: Jāvid. [In Persian].
Narāghi, Ahmad (n.d) Mirāj al-saādat. Tehran: Jāvid. [In Persian].
Qoshairi, Abd al-Karim bin Hawazen (2010) Rasāleh-y Qoshairieh. translated by Abu Ali Hassan bin Ahmad Osmāni. Tehran: Zavvār. [In Persian].
Qoshairi, Abd al-Karim bin Hawazen (2010) Rasāleh-y Qoshairieh. translated by Abu Ali Hassan bin Ahmad Osmāni. Tehran: Zavvār. [In Persian].
Rezamanesh, Royā and Emāmi, Ali Ashraf (2016) "Study of the Oight Journying and Wayfaring of Naghshbandiie in the "Haftorange" Jāmi", Erfāniat dar Adab-e Farsi. Number 33. Pp: 86-122. [In Persian].
Rezamanesh, Royā and Emāmi, Ali Ashraf (2016) "Study of the Oight Journying and Wayfaring of Naghshbandiie in the "Haftorange" Jāmi", Erfāniat dar Adab-e Farsi. Number 33. Pp: 86-122. [In Persian].
Sajjādi, Seyyed Jaffar (2001) Dictionary of Mystical Terms and Interpretations, Tehran: Tahouri. [In Persian].
Sajjādi, Seyyed Jaffar (2001) Dictionary of Mystical Terms and Interpretations, Tehran: Tahouri. [In Persian].