The Inadequacy of Traditional Expression in the Analysis of Bidel’sPoeticImages

Author
Mustafa Mirdar Rezaee
at Mazandaran University
10.52547/jpll.29.90.247
Abstract
The geometrical complexity of some images, especially Indian-style images, which are not found in the field of traditional expression and which have not been mentioned by scholars in the historical tradition, is such that one must use a suitable tool to analyze them. In the present study, conducted by quantitative statistical analysis, first, frequency was usedto examine and compare the number of single and compound techniques in 500 verses of Bidel’s sonnets (which were randomly selected from all over his divan).Then, the three compound techniques of “irony metaphor”, “metaphorical amphibology metaphor” and “metaphorical amphibology irony simile” were examined in the structure of images of Bidel.The results of this study show that in both verses of Bidel’s poems, there is almost onecompound technique; additionally, onethird of Bidel’s images are created with the help of these techniques, and this means that by contenting ourselves with the four elements of traditional expression (simile, metaphor, irony, and metonymy) and ignoring the literary tools of compounding, the analysis and interpretation of Bidel’spoems will be incomplete.
Keywords
Bidel
Indian style
Expression
Single Techniques
Compound techniques
آرزو، عبدالغفور (1388) مقایسة انسان کامل از دیدگاه بیدل و حافظ. تهران: سورة مهر.
آرزو، عبدالغفور (1388) مقایسة انسان کامل از دیدگاه بیدل و حافظ. تهران: سورة مهر.
بیدل دهلوی، عبدالقادر (1386) گزیدة غزلیات بیدل. به‌کوشش محمدکاظم کاظمی. تهران: عرفان.
بیدل دهلوی، عبدالقادر (1386) گزیدة غزلیات بیدل. به‌کوشش محمدکاظم کاظمی. تهران: عرفان.
تفتازانی هروی، سعدالدین مسعود (1407 ه‍.ق) المطول فی شرح تخلیص المفتاح (افست از روی چاپ عثمانی 1330 ه‍.ق). کتابخانة آیت‌الـله العظمی مرعشی نجفی. قم: ایران.
تفتازانی هروی، سعدالدین مسعود (1407 ه‍.ق) المطول فی شرح تخلیص المفتاح (افست از روی چاپ عثمانی 1330 ه‍.ق). کتابخانة آیت‌الـله العظمی مرعشی نجفی. قم: ایران.
حسن‌پور‌آلاشتی، حسین (1384الف) طرز‌ تازه. تهران: سخن.
حسن‌پور‌آلاشتی، حسین (1384الف) طرز‌ تازه. تهران: سخن.
حسن‌پور‌آلاشتی، حسین (1384ب) «معنی بیگانه در شعر صائب تبریزی». نشریة دانشکدة ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تبریز (48) 196: 70-85.
حسن‌پور‌آلاشتی، حسین (1384ب) «معنی بیگانه در شعر صائب تبریزی». نشریة دانشکدة ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تبریز (48) 196: 70-85.
حبیب، اسدالـله (2010) دری به خانة خورشید. بلغاریه: مرکز نشر اینفورماپرنت.
حبیب، اسدالـله (2010) دری به خانة خورشید. بلغاریه: مرکز نشر اینفورماپرنت.
‌حسینی، حسن (1367) بیدل، سپهری و سبک هندی. تهران: سروش.
‌حسینی، حسن (1367) بیدل، سپهری و سبک هندی. تهران: سروش.
حق‌جو، سیاوش (1381ـ1380) «پیشنهاد برافزودن دو فن دیگر بر فنون چهارگانة علم بیان». در: مجموعه مقاله‌های نخستین گردهمایی پژوهش‌های زبان و ادب فارسی (جلد اول: 427ـ419) به‌کوشش محمد دانشگر. تهران: مرکز بین‌المللی تحقیقات زبان و ادبیات فارسی و ایران‌شناسی دانشگاه تربیت مدرس.
حق‌جو، سیاوش (1381ـ1380) «پیشنهاد برافزودن دو فن دیگر بر فنون چهارگانة علم بیان». در: مجموعه مقاله‌های نخستین گردهمایی پژوهش‌های زبان و ادب فارسی (جلد اول: 427ـ419) به‌کوشش محمد دانشگر. تهران: مرکز بین‌المللی تحقیقات زبان و ادبیات فارسی و ایران‌شناسی دانشگاه تربیت مدرس.
حق‌جو، سیاوش (1389) «سبک هندی و استعارة ایهامی کنایه». سبک‌شناسی نظم و نثر فارسی (بهار ادب). سال چهارم. شمارة اول: 255-268.
حق‌جو، سیاوش (1389) «سبک هندی و استعارة ایهامی کنایه». سبک‌شناسی نظم و نثر فارسی (بهار ادب). سال چهارم. شمارة اول: 255-268.
حق‌جو، سیاوش و محسن سرمدی (1396) «کنایه‌های ترکیبی در غزلیات بیدل». پژوهش زبان و ادبیات فارسی. شمارة 46: 45-68.
حق‌جو، سیاوش و محسن سرمدی (1396) «کنایه‌های ترکیبی در غزلیات بیدل». پژوهش زبان و ادبیات فارسی. شمارة 46: 45-68.
حق‌جو، سیاوش و مسعود اسکندری (1392) «کنایه‌پردازی ترکیبی در اشعار وحشی بافقی». مجموعه مقالات هشتمین همایش انجمن ترویج زبان و ادبیات فارسی. 12 شهریور. زنجان: دانشگاه زنجان.
حق‌جو، سیاوش و مسعود اسکندری (1392) «کنایه‌پردازی ترکیبی در اشعار وحشی بافقی». مجموعه مقالات هشتمین همایش انجمن ترویج زبان و ادبیات فارسی. 12 شهریور. زنجان: دانشگاه زنجان.
حق‌جو، سیاوش و مصطفی میردار رضایی (1394) «بررسی صناعت استعارة کنایه در غزل صائب». دهمین همایش ترویج زبان و ادبیات فارسی. 4-6 شهریور. اردبیل: دانشگاه محقق اردبیلی.
حق‌جو، سیاوش و مصطفی میردار رضایی (1394) «بررسی صناعت استعارة کنایه در غزل صائب». دهمین همایش ترویج زبان و ادبیات فارسی. 4-6 شهریور. اردبیل: دانشگاه محقق اردبیلی.
حق‌جو، سیاوش و مصطفی میردار رضایی (1397الف) «باززایی عناصر ادبی تصویرساز قرن ششم در تصویرهای شعری قرن هشتم (نمود دوبارة شگردهای آمیغی در تصویرهای قرن هشتم)». جستارهای ادبی دانشگاه فردوسی مشهد. سال پنجاهم. شمارة 197: 125-155.
حق‌جو، سیاوش و مصطفی میردار رضایی (1397الف) «باززایی عناصر ادبی تصویرساز قرن ششم در تصویرهای شعری قرن هشتم (نمود دوبارة شگردهای آمیغی در تصویرهای قرن هشتم)». جستارهای ادبی دانشگاه فردوسی مشهد. سال پنجاهم. شمارة 197: 125-155.
حق‌جو، سیاوش و مصطفی میردار رضایی (1397ب) «بررسی یکی از راه‌های بیگانه‌سازی در غزل‌های صائب». فنون ادبی دانشگاه اصفهان. سال دهم. شمارة 1 (پیاپی 22): 57-70.
حق‌جو، سیاوش و مصطفی میردار رضایی (1397ب) «بررسی یکی از راه‌های بیگانه‌سازی در غزل‌های صائب». فنون ادبی دانشگاه اصفهان. سال دهم. شمارة 1 (پیاپی 22): 57-70.
حق‌جو، سیاوش و مصطفی میردار رضایی (1397ج) «تأثیر شگردهای آمیغی بلاغی بر فرآیند تکوین و تکامل تصویر سبک‌های شعر فارسی». اولین نشست کرسی‌های ترویجی عرضه و نقد ایدة علمی. استادان ناقد: مرتضی محسنی و علی‌اکبر باقری خلیلی. ناظر علمی فرزاد بالو. اردیبهشت 97. بابلسر: دانشگاه مازندران.
حق‌جو، سیاوش و مصطفی میردار رضایی (1397ج) «تأثیر شگردهای آمیغی بلاغی بر فرآیند تکوین و تکامل تصویر سبک‌های شعر فارسی». اولین نشست کرسی‌های ترویجی عرضه و نقد ایدة علمی. استادان ناقد: مرتضی محسنی و علی‌اکبر باقری خلیلی. ناظر علمی فرزاد بالو. اردیبهشت 97. بابلسر: دانشگاه مازندران.
حق‌جو، سیاوش و مصطفی میرداررضایی (1397د) «وارسی سازه‌های تصویر در منطق‌الطیر». مجموعه مقالات نخستین همایش زبان فارسی و اندیشة ایرانی‌ـ‎اسلامی (فریدالدین عطار نیشابوری): فروردین 97. تهران: مؤسسه مطالعات اسلامی: 634-659.
حق‌جو، سیاوش و مصطفی میرداررضایی (1397د) «وارسی سازه‌های تصویر در منطق‌الطیر». مجموعه مقالات نخستین همایش زبان فارسی و اندیشة ایرانی‌ـ‎اسلامی (فریدالدین عطار نیشابوری): فروردین 97. تهران: مؤسسه مطالعات اسلامی: 634-659.
حق‌جو، سیاوش و مصطفی میرداررضایی (1393) «گونه‌ای کنایة آمیغی در غزل صائب». فنون ادبی دانشگاه اصفهان (6) 2: 69-84.
حق‌جو، سیاوش و مصطفی میرداررضایی (1393) «گونه‌ای کنایة آمیغی در غزل صائب». فنون ادبی دانشگاه اصفهان (6) 2: 69-84.
حق‌جو، سیاوش و مصطفی میرداررضایی (1395) «کشف و تکامل صناعتی سبک‌ساز». زبان و ادبیات فارسی دانشگاه خوارزمی (24) 81: 71-89. [DOI:10.18869/acadpub.jpll.24.81.71]
حق‌جو، سیاوش و مصطفی میرداررضایی (1395) «کشف و تکامل صناعتی سبک‌ساز». زبان و ادبیات فارسی دانشگاه خوارزمی (24) 81: 71-89. [DOI:10.18869/acadpub.jpll.24.81.71]
خطیب قزوینی، محمدبن عبدالرحمن (1302 ه‍.ق) تلخیص المفتاح فی المعانی و البیان و البدیع. بیروت: طبع داغر.
خطیب قزوینی، محمدبن عبدالرحمن (1302 ه‍.ق) تلخیص المفتاح فی المعانی و البیان و البدیع. بیروت: طبع داغر.
ریپکا، یان (1383) تاریخ ادبیات ایران. ترجمة ابوالقاسم سری. تهران: سخن.
ریپکا، یان (1383) تاریخ ادبیات ایران. ترجمة ابوالقاسم سری. تهران: سخن.
سرمدی، محسن (1393) بررسی دو گونه کنایة ترکیبی در غزلیات بیدل. پایان‌نامة کارشناسی‌ارشد. به راهنمایی سیاوش حق‌جو. دانشگاه مازندران.
سرمدی، محسن (1393) بررسی دو گونه کنایة ترکیبی در غزلیات بیدل. پایان‌نامة کارشناسی‌ارشد. به راهنمایی سیاوش حق‌جو. دانشگاه مازندران.
سکاکی، ابویعقوب یوسف (1348 ه‍.ق) مفتاح العلوم. بیروت: دارالکتب العلمیه.
سکاکی، ابویعقوب یوسف (1348 ه‍.ق) مفتاح العلوم. بیروت: دارالکتب العلمیه.
شفیعی‌کدکنی، محمدرضا (1371) شاعر آینه‌ها. چاپ سوم. تهران: آگه.
شفیعی‌کدکنی، محمدرضا (1371) شاعر آینه‌ها. چاپ سوم. تهران: آگه.
شفیعی‌کدکنی، محمدرضا (1387) صورخیال در شعر فارسی. چاپ دوازدهم. تهران: آگاه.
شفیعی‌کدکنی، محمدرضا (1387) صورخیال در شعر فارسی. چاپ دوازدهم. تهران: آگاه.
شفیعی‌کدکنی، محمدرضا (1388) موسیقی شعر. چاپ یازدهم. تهران: آگاه.
شفیعی‌کدکنی، محمدرضا (1388) موسیقی شعر. چاپ یازدهم. تهران: آگاه.
شفیعیون، سعید (1387) زلالی خوانساری و سبک هندی: بررسی جایگاه زلالی در شعر قرن یازدهم همراه‌های شعر او. تهران: سخن.
شفیعیون، سعید (1387) زلالی خوانساری و سبک هندی: بررسی جایگاه زلالی در شعر قرن یازدهم همراه‌های شعر او. تهران: سخن.
شمس لنگرودی، محمد (1367) گردباد شور جنون: تحقیقی در سبک هندی و احوال و اشعار کلیم کاشانی. چاپ دوم. تهران: چشمه.
شمس لنگرودی، محمد (1367) گردباد شور جنون: تحقیقی در سبک هندی و احوال و اشعار کلیم کاشانی. چاپ دوم. تهران: چشمه.
شمیسا، سیروس (1383) بیان و معانی. چاپ هشتم. تهران: فردوسی.
شمیسا، سیروس (1383) بیان و معانی. چاپ هشتم. تهران: فردوسی.
غلامرضایی، محمدرضا (1381) سبک‌شناسی شعر پارسی از رودکی تا شاملو. تهران: جامی.
غلامرضایی، محمدرضا (1381) سبک‌شناسی شعر پارسی از رودکی تا شاملو. تهران: جامی.
فتوحی، محمود (1379) نقد خیال: نقد ادبی در سبک هندی. تهران: روزگار.
فتوحی، محمود (1379) نقد خیال: نقد ادبی در سبک هندی. تهران: روزگار.
ملایی، محمد (1395) بررسی کنایات ترکیبی در غزلیات کلیم همدانی. به‌راهنمایی سیاوش حق‌جو. پایان‌نامة کارشناسی‌ارشد. دانشگاه مازندران.
ملایی، محمد (1395) بررسی کنایات ترکیبی در غزلیات کلیم همدانی. به‌راهنمایی سیاوش حق‌جو. پایان‌نامة کارشناسی‌ارشد. دانشگاه مازندران.
میرداررضایی، مصطفی (1391) ابعاد کنایه در غزلیات صائب. پایان‌نامة کارشناسی‌ارشد. به‌راهنمایی سیاوش حق‌جو. دانشگاه مازندران.
میرداررضایی، مصطفی (1391) ابعاد کنایه در غزلیات صائب. پایان‌نامة کارشناسی‌ارشد. به‌راهنمایی سیاوش حق‌جو. دانشگاه مازندران.
میرداررضایی، مصطفی (1397) فرآیند تکوین و تکامل تصویر از سبک خراسانی تا سبک هندی با تکیه بر شگردهای ترکیبی. رسالة دکتری. به راهنمایی سیاوش حق‌جو. دانشگاه مازندران.
میرداررضایی، مصطفی (1397) فرآیند تکوین و تکامل تصویر از سبک خراسانی تا سبک هندی با تکیه بر شگردهای ترکیبی. رسالة دکتری. به راهنمایی سیاوش حق‌جو. دانشگاه مازندران.
‌‌‌نورانی‌وصال، عبدالوهاب (1371) «سبک هندی و وجه تسمیة آن». در: صائب و سبک هندی در گسترة تحقیقات ادبی. به‌کوشش محمدرسول دریاگشت. تهران: قطره.
‌‌‌نورانی‌وصال، عبدالوهاب (1371) «سبک هندی و وجه تسمیة آن». در: صائب و سبک هندی در گسترة تحقیقات ادبی. به‌کوشش محمدرسول دریاگشت. تهران: قطره.
وفایی، عباسعلی و سیدمهدی طباطبایی (1389) «بررسی ویژگی‌های سبکی بیدل دهلوی». سبک‌شناسی نظم و نثر (بهار ادب). سال سوم. شمارة چهارم (پیاپی 10): 69-85.
وفایی، عباسعلی و سیدمهدی طباطبایی (1389) «بررسی ویژگی‌های سبکی بیدل دهلوی». سبک‌شناسی نظم و نثر (بهار ادب). سال سوم. شمارة چهارم (پیاپی 10): 69-85.
هادی، نبی (۱۳۷۶) عبدالقادر بیدل دهلوی. ترجمة توفیق هاشم‌پور سبحانی. تهران: قطره.
هادی، نبی (۱۳۷۶) عبدالقادر بیدل دهلوی. ترجمة توفیق هاشم‌پور سبحانی. تهران: قطره.